St. Clemenskerk Tomakker Nuenen

Adres: Kruising Smits van Oyenlaan/Vincent van Goghstraat

Status:

Monument: Archeologisch monument nr. 15746 en monumentaal groen.

Van de 14e eeuwse kerk van Nuenen zijn alleen nog resten in de ondergrond aanwezig. De kerk was de voorganger van de huidige St. Clemens kerk en stond tot in de 19e eeuw midden in de akkers. Over het uiterlijk van de verdwenen St. Clemenskerk is verder weinig bekend. Over de toren zijn we beter geïnformeerd. Stephanus Hanewinkel schreef in 1803:

‘De toren was een zeer zwaar en hoog gevaarte, zynde, ten opzigte der bouworde, zeer schoon, doch de spits was lomp en niet hoog, en dus waarschynelyk door enen anderen Bouwmeester of in lateren tyd op denzelven geplaatst.’

De toren was vrij rijk versierd. Er werden vier geledingen in onderscheiden en een spits. De kerk werd in 1649 overgenomen door de protestanten. In 1792 stortte de toren gedeeltelijk in, wat de kerk flink beschadigde. Uiteindelijk bleef alleen de toren over in de akkers. In 1803 herstelde  de gemeente de onderste twee geledingen van de toren en bouwde er een nieuwe spits op. De restanten van de kerk werden in 1823 opgeruimd. De torenstomp is in 1888 gesloopt.

De torens die zijn opgetrokken in de stijl van de Kempische Gotiek verschillen onderling van elkaar ten aanzien van de versieringen en geledingen. De toren van de kerk van Gerwen is een eenvoudig voorbeeld van de Kempische Gotiek. De toren die in de 15e eeuw voor de kerk van Nuenen werd gebouwd, was vrij rijk versierd. Er werden vier geledingen onderscheiden en een spits. Deze oude parochiekerk was gewijd aan de H. Joannes Baptista.

De kerktoren is een uitdrukking van de Gouden Eeuw van Brabant, in welke periode in kleine dorpen imposante kerken werden gebouwd. Daarbij is de kerktoren een typisch voorbeeld van het verschijnsel van eenzame kerktorens.

 

Archeologie

Monumentale bomen

Filmpje over de verdwenen kerk van Nuenen

Citaten uit contemporaine bronnen

Bronnen en literatuur

Website van heemkundekring de Drijehornick te Nuenen

Bekijk de online routekaart.
-